Gas lạnh là chất không thể thiếu trong mỗi hệ thống làm lạnh. Được sử dụng phổ biến trong các hệ thống điều hòa, kho lạnh, máy sấy lạnh… Với nhiều loại gas lạnh cùng với những ưu điểm khác nhau. Bài viết này sẽ cung cấp cho Bạn những hiểu biết về gas lạnh với những ưu điểm và nhược điểm của mỗi loại Gas lạnh.

Gas lạnh là gì?

Gas lạnh hay còn được gọi là môi chất lạnh là: Một chất hoặc hỗn hợp, thường là chất lỏng. Là chất tuần hoàn trong hệ thống máy lạnh với nhiệm vụ hấp thụ nhiệt của buồng lạnh chờ bốc hơi ở áp suất thấp nhiệt độ thấp và thải nhiệt ra môi trường ở áp suất cao và nhiệt độ cao.

Các loại gas lạnh phổ biến:

  • R11: Là môi chất không độc hại, không gây cháy nổ, han rỉ đường ống. Có nhiệt độ sôi là 23.8˚C. Gas này thường được ứng dụng làm lạnh trong tuabin, bơm nhiệt. Tuy nhiên, R11 có ảnh hưởng xấu tới tầng ozone và gây hiệu ứng nhà kính. Do đó người ta đang thay thế R11 bằng R123.
  • R12: Là chất không màu, mùi thơm nhẹ, sôi ở nhiệt độ -30˚C. Các tính chất của R12 cũng tương tự như R11. Nhưng R12 không hòa tan với nước, nên thường dẫn tới bị tắc van tiết lưu khi sử dụng gas này. Ứng dụng của nó thường nạp vào các tủ lạnh, máy điều hòa không khí.
  • R22: Là môi chất không màu, mùi thơm nhẹ, sôi ở nhiệt độ -40˚C. R22 có áp suất làm việc cao, gây tác động ít với môi trường và hiện nay vẫn được sử dụng trong các hệ thống lạnh.
  • R134: Chất lạnh này sôi ở nhiệt độ -27˚C. Có tính nhiệt lạnh không cao, thường sử dụng cho các máy điều hòa trên ô tô. Tuy nhiên hiện nay cũng khá hạn chế dùng loại môi chất này.
  • Ngoài ra còn nhiều loại gas lạnh khác như R401A, R410B, R502, R409B…
Một số môi chất lạnh phổ biến.

Một số môi chất lạnh phổ biến.

Chọn gas lạnh cho phù hợp .

Gas lạnh sử dụng trong hệ thống lạnh cần đáp ứng các yêu cầu sau:

Tính chất hóa học

  • Môi chất làm lạnh cần bền vững về mặt hóa học trong phạm vi áp suất và nhiệt độ làm việc, không được phân hủy, không được polyme hóa.
  • Môi chất phải trơ, không ăn mòn các vật liệu chế tạo máy, dầu bôi trơn, oxy trong không khí và hơi ẩm.
  • An toàn, không dễ cháy dễ nổ.

Tính chất lý học

  • Áp suất ngưng tụ không được quá cao. Nếu áp suất ngưng tụ quá cao độ bền chi tiết yêu cầu lớn, vách thiết bị dày, dễ rò rỉ gas lạnh.
  • Áp suất bay hơi không được quá nhỏ. Phải lớn hơn áp suất khí quyển để hệ thống không bị chân không, dễ rò lọt không khí vào hệ thống.
  • Nhiệt độ đông đặc phải thấp hơn nhiệt độ bay hơi nhiều và nhiệt độ tới hạn phải cao hơn nhiệt độ ngưng tụ nhiều.
  • Nhiệt ẩn hóa hơi (r) và nhiệt dung riêng (c) của môi chất lỏng càng lớn càng tốt. Nhiệt ẩn hóa hơi càng lớn, lượng môi chất tuần hoàn trong hệ thống càng nhỏ, năng suất lạnh riêng khối lượng càng lớn.
  • Năng suất lạnh riêng thể tích càng lớn càng tốt, máy nén và thiết bị càng gọn.
  • Độ nhớt động học càng nhỏ càng tốt, để giảm tổn thất áp suất trên đường ống và cửa van.
  • Hệ số dẫn nhiệt và hệ số tỏa nhiệt càng lớn càng tốt; vì thiết bị trao đổi nhiệt gọn hơn.
  • Môi chất hòa tan dầu hoàn toàn có ưu điểm hơn so với loại môi chất không hòa tan hoặc hòa tan một phần vì quá trình bôi trơn tốt hơn. Thiết bị trao đổi nhiệt không bị một lớp trở nhiệt do dầu bao phủ, tuy cũng có nhược điểm làm tăng nhiệt độ bay hơi, làm giảm độ nhớt của dầu.
  • Khả năng hòa tan nước của hệ thống càng lớn càng tốt để tránh tắc ẩm ở bộ phận tiết lưu.
  • Không được dẫn điện để có thể sử dụng cho máy nén kín và nửa kín.

Tính chất sinh lý

  • Gas lạnh không độc hại đối với người và cơ thể sống, không gây phản ứng với cơ quan hô hấp, không tạo lớp khí độc khi tiếp xúc với lửa hàn và vật liệu chế tạo máy.
  • Gas lạnh cần phải có mùi đặc biệt để dễ dàng phát hiện khi bị rò rỉ. Có thể pha thêm chất có mùi vào môi chất lạnh nếu chất đó không ảnh hưởng đến chu trình máy lạnh.
  • Gas lạnh không được ảnh hưởng xấu đến chất lượng sản phẩm bảo quản.

Tính kinh tế

  • Giá thành phải hạ tuy độ tinh khiết phải đạt yêu cầu.
  • Dễ kiếm, nghĩa là gas lạnh được sản xuất công nghiệp, vận chuyển và bảo quản dễ dàng.

Không có môi chất lạnh lý tưởng đáp ứng đầy đủ các nhu cầu đã nêu trên, ta chỉ có thể tìm được một môi chất đáp ứng ít hay nhiều những yêu cầu đó mà thôi. Tùy từng trường hợp ứng dụng có thể chọn loại môi chất này hoặc môi chất kia sao cho ưu điểm được phát huy cao nhất và nhược điểm được hạn chế đến mức thấp nhất.

Chọn Gas lạnh sử dụng là NH3. Amoniac có nhiệt ẩn hóa hơi lớn thích hợp cho hệ thống lạnh có công suất lớn do lượng môi chất tuần hoàn nhỏ, lượng nạp nhỏ, máy nén và các thiết bị gọn, rẻ tiền, dễ kiếm, vận chuyển và bảo quản dễ dàng, nước ta sản xuất được. Mặt khác amoniac là môi chất không gây ảnh hưởng đến tầng ozone và hiệu ứng nhà kính như freon. Đây là môi chất của hiện tại và tương lai.

Hiện nay, hệ thống lạnh cho kho bảo quản thường sử dụng môi chất freon 22 và môi chất NH3. Do yêu cầu về mặt môi trường: Phá hủy tầng ozone, gây hiệu ứng nhà kính. Môi chất freon 22 chỉ là môi chất quá độ và dần sẽ được thay thế bằng môi chất khác.

Trên đây là những thông tin về các loại gas lạnh và cách lựa chọn. Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc hoặc câu hỏi nào cần được giải đáp có thể để lại câu hỏi ở dưới phần bình luận. Chúng tôi sẽ trả lời câu hỏi của bạn trong thời gian nhanh nhất.

4/5 - (3 bình chọn)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.